Według niektórych muzykologów jazz jest raczej formą interpretacji niż stylem muzycznym samym w sobie. James Lincoln Collier, który szerzej zinterpretował ten gatunek wyróżnił trzy podstawowe atrybuty jazzu, które go charakteryzują a jest to swing, funkcja ekstatyczna i kod indywidualny. Swing to w ujęciu Colliera wywodząca się z praktyki czarnych muzyków istota rytmiki jazzowej, polegająca na specyficznej lekkości i sprężystości rytmu a w aspekcie technicznym polega na podziale taktu w muzyce na nierówne, niemożliwe do zapisu muzycznego jednostki rytmiczne oraz okazjonalnym stosowaniu vibrato, urozmaiceniu linii melodycznej akcentami rytmicznymi i częstych zmianach dynamiki, wywołującej efekt specyficznej przemowy instrumentów. Funkcja ekstatyczna jazzu wywodzi się z religijnego charakteru zachodnioafrykańskich tańców obrzędowych i zaznacza się w jazzie przede wszystkim w trakcie tak zwanych jam sessions czyli improwizowanych koncertów. Improwizacja natomiast i wzajemna inspiracja muzyków prowadzi do czynnego zaangażowania słuchaczy, wyrażającego się w aplauzie, okrzykach i oklaskach. Kod indywidualny jazzu to identyfikujący wykonawcę sposób komunikacji między nim a słuchaczami, który przejawia się w kreacji melodii, vibrato, ostrości i zmianach natężenia dźwięku lub zaniku dźwięku, co sprawia, że ta muzyka jest bardzo indywidualna zarówno w odniesieniu do twórcy jak i słuchacza, który może ją dowolnie interpretować.

W Polsce uprawiane są przeróżne style jazzu. Trzy główne nurty to Jazz tradycyjny- uprawiany w Polsce przedwojennej przez swingowe orkiestry. Festiwal jazzu tradycyjnego odbywa się w Iławie i co roku przyciąga coraz liczniejsze grono słuchaczy i widzów.

Na tym zawsze festiwalu przyznawana jest nagroda Złotej Tarki. Jazz nowoczesny-, który stanowi podstawę twórczości każdego muzyka jazzowego. Jego tradycja wyrasta z nawiązañ do klasyki amerykañskiej. Przestrzegane są w nim standard, blues, improwizacja, reguły formalne i harmoniczne. Głównymi propagatorami tego stylu współcześnie są między innymi Michał Urbaniak, Zbigniew Namysłowski i Wojciech Karolak. Jazz awangardowy- kojarzony z free jazzem. Muzykiem go uprawiającym znanym nie tylko w Polsce, ale także poza granicami naszego kraju jest Tomasz Stañko. W 1988 roku powstała w Polsce grupa Miłość, która zapoczątkowała nowy rozdział w muzyce jazzowej. Zespół ten określił swą muzykę jako yass nawiązując w ten sposób do pierwotnych źródeł muzyki jazzowej.

Był indywidualnością pełną kompleksów konfliktów wewnętrznych. To on w małych zespołach w klubach wraz z nieliczną grupa muzyków tworzył podstawy tego nowego stylu. Inni bardzo znani przedstawiciele be- bopu to między innymi Dizzy Gillespie, Thelonious Monk i Lucky Thompson. Wielu z pionierów tego stylu poszło własną drogą i tworzyło big- bandy czy inne zespoły w celach zarobkowych.

Ta odmiana jazzu dawała im, bowiem nieograniczone pole do rozwoju indywidualnego. Be- bop dał początek jazzowi nowoczesnemu. Następny gatunek jazzu to Soul- jazz który nawiązuje do kultowej i obrzędowej muzyki wokalnej Murzynów, do pieśni kościelnych, żebraczych ludowych. Nie eksperymentuje, lecz skłania się ku bluesowi i szuka ładunku emocjonalnego w rytmie i melodii. Rozwój i popularność tego stylu przypada głownie na lata 60-te XX wieku. Głowni przedstawiciele to – Areta Franklin, zespół Sweet Inspiratins, Diana Ross i zespół wokalny The Supremes. Kolejny gatunek to Free- jazz który rozwinął się w latach 60-tych XX wieku. Za twórcę uważa się Ornette Colemana, który uprawiał nieskrępowana niczym improwizacje. Sięgał do motywów ludowych a także do skrajnej abstrakcji. Istotę free jazzu stanowi wykorzystywanie przez kompozytorów środków takich, jakie w danej chwili są mu potrzebne lub najbardziej się mu podobają. Charakterystyczne cech tego stylu to swobodność harmoniczna, intensywność wyrazu, zgrzyty, szmery w palecie dźwięków, polirytmiczność.

Muzycy jazzowi w tworzeniu mają w pewien sposób pewną dowolność w interpretacjach, aranżacjach bądź wszelkich improwizacji artystycznych. W pewnym stopniu jest to wytłumaczone na podstawie tego, że jako pierwsi twórcy owego gatunku, byli potencjalnymi potomkami niewolników, którzy nie mieli znajomości pisania i odczytywania nut. Wyróżnia się trzy fundamentalne zasady muzyki jazzowej, do nich należą między innymi swing, kod indywidualny oraz funkcja ekstatyczna.

Swing w ujęciu pewnego artystyczny wywodzi się z ogólnych praktyk wśród ludów afrykañskich. Cała charakterystyka przejawia się w rytmice jazzowej, która polega na precyzyjnej lekkości połączone z całą sprężystością rytmu. Cała muzyka jazzowa opiera się na technicznym aspekcie, podziałach taktów, na nierówne. Cały utwór nie jest możliwy do zapisywania linii melodycznej. Kompozycja wywołuje bardzo specyficzną mowę wszystkich instrumentów. Kod indywidualny muzyki jazzowej jest bardzo identyfikujący z wykonawcą w sposób komunikowania się wykonawcą oraz słuchaczem. Wyróżnia się w odpowiedniej melodii, ostrości oraz vibrato i wszystkich zmianach w natęzaniach dźwięków. Funkcją ekstatyczna muzyki jazzowej pochodzi z religijnej charakterystyki tañców wywodzących się z kontynentu zachodnioafrykañskiego. W trakcie koncertów następuje improwizacja koncertów i szczególnie wtedy tañce obrzędowe są najbardziej widoczne. Jazz ma ciemny styl, charakteryzuje się wśród czarnoskórych ludzi. Często na koncertach są grywane solówki na saksofonie, które dodatkowo podkreślają całą imprezę.