Tstrio

Gitara jest instrumentem muzycznym z grupy strunowych szarpanych z pudłem rezonansowym, gryfem i progami na podstrunnicy. Przeważnie ma sześć strun, lecz można spotkać również gitary z 4, 5, 7, 8, 10 oraz 12 strunami. Instrument ten odgrywa ważną rolę w muzyce takiej jak blues, country, flamenco, rock oraz w wielu znanych formach popu. Instrument ten transponuje o oktawę w dół, co oznacza, że wszystkie dźwięki zapisane w nutach brzmią na gitarze oktawę niżej, na przykład najniższa struna to E wielkie, a zapis nutowy jest wykonywany w kluczu wiolinowym jako e małe.

Gitara jest wykonywana i naprawiana przez lutników, a obecnie w coraz większym stopniu maszynowo, jednak najlepszej jakości instrumenty są nadal wykonywane ręcznie bądź z dużym udziałem człowieka w procesie tworzenia. Muzyk, który gra na gitarze to gitarzysta a muzyk grający na gitarze basowej to basista ewentualnie gitarzysta basowy. Na gitarze gra się palcami, opuszkami i paznokciami albo samymi opuszkami lub specjalną kostką do gry. Kostka jest przeznaczona głównie do gry na gitarze z metalowymi strunami, czyli akustycznej lub elektrycznej. Istnieją również tak zwane “pazurki” zrobione z metalu lub tworzywa sztucznego, które nakłada się na palce aby szarpać za struny. Możliwe jest też granie jednocześnie kostką i palcami, co nazywa się techniką hybrydową. Bardzo ważnym elementem tego instrumentu są struny, które dawniej wykonywane były z preparowanych zwierzęcych jelit a współcześnie używa się najczęściej strun nylonowych i stalowych. Strun nylonowych standardowo używa się w gitarach klasycznych a strun stalowych używa się w pozostałych typach gitar. Sporadycznie można stosować również struny wykonane z innych materiałów lub ich połączeń, czym są na przykład struny stalowo-jedwabne. Dostępne są również na rynku gitary dwunastostrunowe, w których każda struna jest zdwojona a dwie najwyższe struny strojone są unisono, a pozostałe w interwale oktawy. Gitary siedmiostrunowe występują w rosyjskiej i meksykańskiej muzyce ludowej.

Historie jazzu na dzielimy na kilka postępujących po sobie etapów. Jest to przede wszystkim muzyka trudna do scharakteryzowania, dlatego, że czerpie inspiracje z najróżniejszych źródeł.

W historii jazzu możemy wyróżnić jego początki czyli powstanie gatunku około 1990 roku. Wówczas jazz korzysta z takich źródeł jak niewolnicze pieśni pracy tak zwane work songs, murzyńskie śpiewy religijne, tak zwane negro spirituals. Muzyka ta czerpie inspirację również z ballad i hymnów białych osadników z Europy a także tańca misterni tak zwanych cake – walks. Na jazz maja również wpływ marsze i fortepianowe ragtimy.

Formowanie się muzyki jaką jest jazz datuje się na okres pomiędzy 1900 a 1920 rokiem, kiedy to w USA na południu w stanach Dixieland, w dużych miastach takich jak Nowy Orlean, St. Louis, Memphis, Baltimore, w dzielnicach czarnoskórych powstawały pierwsze zespoły jazzu tradycyjnego, klasycznego i anglojęzycznego. Składały się one przede wszystkim z takich instrumentalni jak klarnet, kornet, puzon, bębny, fortepian, kontrabas i gitara. Wówczas pojawiła się nazwa ,,Jass”, oznaczająca zgiełk i hałas, która na początku swojego istnienia była używana do ośmieszania nowoorleańskiego zespołu Browna i innych grup wykonujących tę muzykę. Kolejnym okresem ważnym dla jazzu jest okres klasyczny czyli tradycyjny datowany na lata od około 1920 do 1935roku. Rozpoczyna się w 1917 roku w Nowym Yorku po nagraniu pierwszych płyt jazzowych przez zespoł Orginal Dixieland Jazz Band. W tym okresie ugruntowano formację instrumentalną i jazzowe gatunki muzyczne a na świecie powstają dwa nowe centra tej muzyki, Chicago i Nowy York. Główni przedstawiciele tego okresu to miedzy innymi King Oliver, Louis Armstrong, Jelly Rolmorton, murzyński zespół Kreole Jazz Band oraz zespół białych jazzmanów New Orleans Rhythm Kings. Okres swingowy to lata 1935 – 1945, które są dominacją jazzu orkiestrowego. Powstają swingowe big bandy, które staja się wzorcem dla całej ówczesnej muzyki tanecznej. Ostatnim okresem jest okres jazzu nowoczesnego, który rozpoczyna się stylem Be Bop po 1945 roku.

Początkowa faza rozwoju jazzu wiąże się oczywiście z Nowym Orleanem, który jest miastem o bardzo bogatej tradycji muzycznej jak również stamtąd pochodził jeden z najbardziej rozpoznawalnych muzyków tego gatunku, który upowszechnił jazz na całym świecie. Jest to wokalista i trębacz, jak również niekwestionowany autorytet Louis Armstrong. Znaczenie dla rozwoju gatunku jakim jest jazz ma także muzyka z Delty w stanie Missisipi. Możemy na przestrzeni lat wyróżnić kilka podstawowych okresów stylistycznych jakie zapisały się w historii jazzu.

W roku 1910 powstaje dixieland, w latach dwudziestych powstaje jazz chicagowski. W latach trzydziestych dwudziestego wieku powstaje swing a bebop w latach czterdziestych. Gatunki takie jak cool-jazz i hard bop powstają w latach pięćdziesiątych a free jazz w latach sześćdziesiątych. W obrębie tych przemian stylowych nastąpiło przejście od polifonii, które charakteryzowało jazz nowoorleański, dixieland oraz jazz chicagowski, poprzez jazz symfoniczny i jazz big bandów, a po okresach eksperymentów muzycznych powstaje modalizm i jazz rock.

Jazz w Polsce powstaje w latach dwudziestych dziewiętnastego wieku, kiedy to istniały swingujące zespoły muzyczne. Następnie w latach trzydziestych powstaje Jazz Club YMCA a muzykę jazzową popularyzowało wówczas radio. Pod koniec lat trzydziestych pojawiła się w Polsce swingowa faza jazzu, reprezentowana przez Henryka Warsa, braci Goldów, Adiego Rosnera i Zygmunta Karasińskiegooraz Jerzego Petersburskiego i Szymona Kataszkę. W okresie stalinizmu jazz był zakazany w Polsce. Po roku 1956 pojawiły się festiwale jazzowe a przede wszystkim w 1956 roku powstaje Międzynarodowy Festiwal Jazzowy w Sopocie a w 1958 Jazz Jamboree. Nastąpiło wtedy szybkie przejście od jazzu tradycyjnego do jazzu współczesnego jak również pojawił się wówczas paralelizm rozwoju jazzu do prądów amerykańskich i europejskich. W tym okresie powstało „Polskie Stowarzyszenie Jazzowe wydające płyty wykonawców tego gatunku działające na terenie Polski.

Jazz powstał na drodze złożonego, wielofazowego procesu, w którym można wyróżnić etap rozwoju afrykańskiej muzyki ludowej i włączenia do niej elementów muzyki amerykańsko-europejskiej. Wyodrębniania się gatunki muzyczne stanowiące źródła jazzu, którymi są negro spirituals, plantation songs, blues, ragtime, które wpływają na tworzenie się nowego nurtu muzycznego w końcu dziewiętnastego wieku. Ludność afrykańska, jak wiadomo była sprowadzona do Ameryki Północnej już w wieku szesnastym i siedemnastym. Muzyka tej ludności towarzyszyła ekstatycznym obrzędom, tańcom oraz zajęciom codziennym.

Ze względu na warunki życia i korzenie tworzenie tej muzyki było proste, ponieważ miała ona przede wszystkim charakter wokalny, gdzie często posługiwano się falsetem, a wszystko to przy nieskomplikowanej melodyce. Powszechnie stosowana w niej była heterofonia, która jest formą wykonawczą tak zwanego call-and-response, czyli zawołania lub pytania głosu solowego i odpowiedzi chóru.

Na pieśni afrykańskie czy tworzone przez czarnoskórych innych narodowości w danym okresie wywierała też duży wpływ hymnodia protestancka, a w niektórych rejonach muzyka francuska oraz hiszpańska. Wpływy, jakie wniosła do jazzu muzyka protestancka to przede wszystkim hymny i psalmy, zawarte w śpiewnikach tekstowych lub zawierających też melodie opracowane na wiele głosów. W wieku dziewiętnastym z tej syntezy w muzyce czarnej ludności Stanów Zjednoczonych wyklarowały się nowe style i gatunki muzyczne, kluczowe dla genezy jazzu takie jak white spirituals, obejmujące religious ballads, folk-hymns i revival spirituals oraz negro spirituals, obejmujące takie odłamy jak ring-shout, song-sermons, jubilee, spiritual mellows i gospel songs, które razem z plantation songs weszły w skład kultury tak czarnych, jak i białych Południa.

Kolejne gatunki, które czerpią z jazzu to trudne do zdefiniowania blues i ragtime. Ragtime powstał jako przeniesienie na fortepian stylu gry na banjo, który charakteryzuje się rytmem krzyżującym się lub synkopowanym oraz w odróżnieniu do pozostałych może być zapisywany nutowo. Blues natomiast charakteryzuje się nastrojowością, wywodzącą się ze spirituals oraz zawołań i odpowiedzi czy zawodzeń charakterystycznych dla udziału chóru.

Jazz, jest to gatunek muzyczny, który powstał w początkach XX wieku na południu Stanów Zjednoczonych. Jego źródła pochodzą z Nowego Orleaniu, gdzie powstaje jako połączenie muzyki zachodnioafrykańskiej i europejsko-amerykańskiej. Jazz, jako gatunek stanowi połączenie muzyki ludowej, artystycznej i rozrywkowej. Muzyka jaką jest jazz charakteryzuje się rytmem synkopowanym, a także dużą dowolnością interpretacyjną i aranżacyjną oraz tendencją do improwizacji, co miało związek z faktem, iż pierwszymi twórcami tego gatunku byli przeważnie nie znający nut potomkowie niewolników afrykańskich i amerykańskich.

Według niektórych muzykologów jazz jest raczej formą interpretacji niż stylem muzycznym samym w sobie. James Lincoln Collier, który szerzej zinterpretował ten gatunek wyróżnił trzy podstawowe atrybuty jazzu, które go charakteryzują a jest to swing, funkcja ekstatyczna i kod indywidualny. Swing to w ujęciu Colliera wywodząca się z praktyki czarnych muzyków istota rytmiki jazzowej, polegająca na specyficznej lekkości i sprężystości rytmu a w aspekcie technicznym polega na podziale taktu w muzyce na nierówne, niemożliwe do zapisu muzycznego jednostki rytmiczne oraz okazjonalnym stosowaniu vibrato, urozmaiceniu linii melodycznej akcentami rytmicznymi i częstych zmianach dynamiki, wywołującej efekt specyficznej przemowy instrumentów. Funkcja ekstatyczna jazzu wywodzi się z religijnego charakteru zachodnioafrykańskich tańców obrzędowych i zaznacza się w jazzie przede wszystkim w trakcie tak zwanych jam sessions czyli improwizowanych koncertów. Improwizacja natomiast i wzajemna inspiracja muzyków prowadzi do czynnego zaangażowania słuchaczy, wyrażającego się w aplauzie, okrzykach i oklaskach. Kod indywidualny jazzu to identyfikujący wykonawcę sposób komunikacji między nim a słuchaczami, który przejawia się w kreacji melodii, vibrato, ostrości i zmianach natężenia dźwięku lub zaniku dźwięku, co sprawia, że ta muzyka jest bardzo indywidualna zarówno w odniesieniu do twórcy jak i słuchacza, który może ją dowolnie interpretować.